Leestijd 7 minuten
Tien jaar digitale innovatie in humanitaire hulp:
het verhaal van 510
Ons data & digitale team 510 bestaat tien jaar. Wat in 2016 begon als een klein team binnen het Nederlandse Rode Kruis is, dankzij durf, vertrouwen en gerichte investeringen uitgegroeid tot een internationale hub voor data- en digitale innovatie. Het Rode Kruis bouwde nieuwe expertise op, en plukt daar, samen met partners wereldwijd, nu de vruchten van. Van één tafel en een handvol mensen naar een volwassen team van vijftig professionals dat wereldwijd samenwerkt.
2016
De oprichting van 510
In 2016 werd 510 opgericht als het data & digitale team van het Nederlandse Rode Kruis, met als doel humanitaire hulp te verbeteren met behulp van technologie en data. Met een klein team van drie mensen en een groep vrijwilligers werd de basis gelegd voor experimenten met data, kaarten en digitale hulpmiddelen binnen noodhulp. De naam 510 verwijst naar de 510 miljoen vierkante kilometer van het aardoppervlak en symboliseert de ambitie om wereldwijd impact te maken. "Wanneer we digitale oplossingen ontwikkelen, dienen ze schaalbaar te zijn. We willen dat onze producten wereldwijd toepasbaar zijn, ofwel ‘510’. Dat is essentieel voor ons werk'', vertelt Maarten van der Veen, oprichter van 510.
2017
Doorbraak na orkaan Irma
Orkaan Irma betekende in 2017 een keerpunt voor 510. Na de verwoesting op Sint-Maarten kwamen ongeveer driehonderd vrijwilligers samen via het Missing Maps initiatief om met dronebeelden en satellietdata de schade in kaart te brengen. Hierdoor kon het eiland in korte tijd digitaal worden gemapt.
Deze grootschalige samenwerking liet zien hoe data en technologie humanitaire hulp kunnen versnellen. Internationaal werd dit gezien als een vernieuwende aanpak, en het Nederlandse Rode Kruis positioneerde zich hiermee als een van de voorlopers in digitale humanitaire ondersteuning.
Dronebeelden Sint-Maarten Cay Bay na orkaan Irma, 13 september 2017.
2018
Begin van het digitale cash platform 121
In 2018 begon de ontwikkeling van het platform voor digitale cashhulpverlening: 121. Met dit platform kunnen mensen in nood zelf kiezen wat zij het hardst nodig hebben, zoals voedsel of medicijnen.
Digitale cashhulp maakt hulp flexibeler, sneller en efficiënter, en ondersteunt tegelijkertijd lokale economieën doordat geld direct in gemeenschappen terechtkomt. Wat begon als een idee groeide, met steun van partners, uit tot een schaalbaar en internationaal inzetbaar systeem dat wereldwijd wordt gebruikt in noodsituaties.
2019
Impact van natuurlijke rampen verkleinen
Een belangrijke verschuiving is dat het Rode Kruis steeds vaker al vóór een ramp in actie komt. Met behulp van data over extreem weer, woningkwaliteit en landbouw wordt beter voorspeld waar de impact groot zal zijn, zodat mensen op tijd geëvacueerd kunnen worden en schade wordt beperkt. Zo gebeurde dat bijvoorbeeld in de Filipijnen, bij tyfoon Kammuri in 2019, waarbij vroegtijdig werd geoogst, huizen versterkt werden en mensen en dieren op tijd werden geëvacueerd.
Een hulpverlener van het Filipijnse Rode Kruis helpt daken te verstevigen ter voorbereiding op een tyfoon.
2020
Digitale versnelling tijdens COVID
Tijdens de coronacrisis werd de waarde van digitale oplossingen extra zichtbaar. Toen fysieke hulpverlening onder druk stond, maakten digitale tools het mogelijk om mensen te blijven bereiken en hulp op afstand te organiseren. Dit versnelde de ontwikkeling en toepassing van digitale producten aanzienlijk. Zo lanceerde het Rode Kruis bijvoorbeeld een speciaal platform voor ongedocumenteerde migranten en andere nieuwkomers. Hierop lazen ze onder meer waar ze terecht kunnen voor onderdak, een dokter of juridische hulp. Ook vonden ze informatie over het coronavirus en vaccinaties.
2021
Van pioniersfase naar professionalisering
In 2021 zette 510 een belangrijke stap om meer mensen sneller te kunnen helpen. Door vaste teams met duidelijke verantwoordelijkheden te vormen, werden de digitale oplossingen van het datateam betrouwbaarder en op grotere schaal ingezet zonder flexibiliteit te verliezen in noodsituaties.
2022 - 2024
(Door)Groeien naar wereldwijde impact
In de jaren daarna groeide 510 uit tot een team van ongeveer vijftig professionals, aangevuld met vrijwilligers en studenten. Digitale producten werden steeds vaker een vast onderdeel van humanitaire operaties wereldwijd. In 2025 ondersteunden we bijna vijftig landen, waaronder Ethiopië, Libanon, Mali en Soedan. Wat ooit begon als een experiment aan één tafel, is uitgegroeid tot een wereldwijde speler die bijdraagt aan snellere en beter onderbouwde besluitvorming in noodsituaties. In datzelfde jaar werkte 510 samen met 49 Nationale Rode Kruis- en Rode Halve Maanverenigingen om humanitaire hulp te versterken met data en digitale technologie. Daarin ondersteunde 510 hen in het sneller en transparanter uitvoeren van kernprocessen, zoals het op tijd handelen vóór rampen, het geven van directe geldhulp en het actief luisteren naar en betrekken van getroffen gemeenschappen.
Het internationale Rode Kruis adopteert in 2024 ons digitaal cash platform.
2025
Voorbereid op rampen
In 2025 werden via gedeelde systemen 146 vroege waarschuwingen verstuurd om beter voorbereid te zijn op rampen. Via ons digitale cash platform werd €33 miljoen gedistribueerd aan meer dan 67.000 huishoudens, en ondersteunden zij meer dan 30 landen bij hun cash hulpverlening.
Daarnaast hielpen digitale feedbacksystemen om meer dan 31.000 signalen van getroffen gemeenschappen te verwerken, waardoor hulporganisaties hun respons continu konden verbeteren.
2026
Tien jaar 510
Tien jaar na de start is 510 uitgegroeid tot een vaste waarde binnen de digitale humanitaire hulp van het Rode Kruis. Wat begon als een klein experiment met grote ambities, is nu een internationale organisatie die dagelijks bijdraagt aan betere humanitaire besluitvorming. De ambitie blijft onveranderd: met data, technologie en samenwerking humanitaire hulp blijven verbeteren en mensen in nood sneller en effectiever ondersteunen.