Leestijd 5 minuten
Goed voorbereid is het halve werk
Wanneer ben je nou goed voorbereid op een noodsituatie? En hoe bereik je de doelgroep die dat niet is, niet weet hoe ze dat kunnen zijn en die hulp wel nodig hebben? Daar maken onze collega’s binnen het team Goed voorbereid zich hard voor.
Aan tafel zitten Artemisia Araújo (Productmanager), Erik-Jan Zweers (vrijwilliger EHBO en workshopleider Goed voorbereid West-Nederland), Marjolein Bos (coördinator hulpverlening Goed voorbereid regio Zeeland West-Brabant) en Gert-Jan Bongers, die inmiddels ruim twee jaar als vrijwilliger betrokken is bij Goed voorbereid in Gelderland en Overijssel.
Wat is Goed voorbereid?
Goed voorbereid draait om (nog meer) bewustwording over mogelijke noodsituaties. Het is goed als mensen via het Rode Kruis weten wat er kan gebeuren in geval van nood om zo de risico’s te beperken. Artemisia: “Als er een ramp of crisis is, wil je dat de impact kleiner is omdat je vooraf al hebt nagedacht en actie hebt ondernomen.” Die boodschap sluit steeds beter aan bij wat er op dit moment in de samenleving speelt. Marjolein ziet dat dagelijks terugkeren in haar rol als coördinator: “Je ziet nu echt dat het bij gemeenten steeds meer gaat leven. Ze gaan graag met het lokale Rode Kruis in gesprek zodat ze betere voorlichting aan hun inwoners kunnen geven.”
Artemisia:
“Je wil dat de impact van een ramp of crisis kleiner is omdat je vooraf al hebt nagedacht en actie hebt ondernomen.”
Persoonlijke drive
Waar de motivatie van de vier Rode Kruisers precies vandaan komt verschilt per persoon, maar de rode draad is duidelijk. Erik-Jan vertelt over zijn tijd op de kazerne: “Ik was twintig jaar lang vrijwillig brandweerman. Ik heb de gasexplosie in Alphen aan den Rijn meegemaakt. Toen de flats instortten waren mensen totaal niet voorbereid. Jonge gezinnen, ouderen, zieken, van het ene op het andere moment stonden ze er alleen voor. Dat heeft mij echt geraakt. Dat is mijn drive.” Gert-Jan merkte tijdens de energiecrisis hoe groot de nood kan zijn: “Dan zie je dat mensen eigenlijk helemaal niet weten wat ze moeten doen en dat ze op veel dingen niet goed voorbereid zijn.”
Artemisia voelt een sterke verantwoordelijkheid voor mensen in kwetsbare posities: “Zij zijn extra kwetsbaar als er iets gebeurt en daar kunnen we echt verschil maken.” Marjolein zoomt in op het belang van onderlinge verbondenheid: “Mijn motivatie zit in sociale cohesie. Mensen kunnen pas voor anderen zorgen als ze zelf oké zijn. Ik wil dat mensen elkaar weer meer gaan zien en helpen.”
Gert-Jan:
“Tijdens de energiecrisis merkte ik dat mensen helemaal niet weten wat ze moeten doen.”
Begin bij jezelf
Iedereen aan tafel geeft een andere invulling aan goed voorbereid zijn. Artemisia legt uit dat het begint bij bewustzijn: weten welke risico’s er zijn en wat je kunt doen als het misgaat. “Dat je minimaal 72 uur kunt doorstaan voordat de hulpdiensten komen, dat je eten en drinken hebt, medische spullen en afspraken met de mensen om je heen.” Ook vaardigheden spelen een rol, zoals EHBO. Soms gaat het om kleine dingen die later veel invloed hebben. Zo merkte Erik-Jan tijdens zijn eerste training dat hij zelf nog veel te regelen had. “We hadden thuis niet eens afspraken.” Goed voorbereid zijn begint dus bij jezelf.
Erik-Jan:
“We hadden thuis niet eens afspraken.”
Dicht bij de doelgroepen
De activiteiten van Goed voorbereid richten zich op iedereen die met een noodsituatie te maken kan krijgen. De nadruk ligt op mensen in kwetsbare posities zoals ouderen, mensen die de taal niet goed spreken en mensen met een klein of gevoelig sociaal netwerk, omdat zij bij nood extra risico lopen. Juist het bereiken van deze doelgroepen, die de hulp van Goed voorbereid het hardst nodig hebben, is soms makkelijker gezegd dan gedaan. “Je bereikt deze doelgroepen alleen door naar hen toe te gaan,” zegt Gert-Jan. “Dat kan bijvoorbeeld via buurtcentra en bibliotheken, het moet laagdrempelig zijn.” Marjolein ziet kansen in de dingen die het Rode Kruis nu al goed doet: “Via voedselpartners hebben we contact in wijken waar onze doelgroepen wonen. Dat is echt een voordeel.”
Marjolein:
“Dat we via voedselpartners al contact met de doelgroepen hebben, is echt een voordeel.”
Nood(pakket) aan de man
Een noodpakket is vandaag de dag populairder dan ooit. Van maatschappelijk betrokken organisaties tot aan bedrijven die er geld aan willen verdienen, je komt de pakketten overal tegen. Maar je hebt deze dure pakketten niet altijd nodig. Voor mensen met een kleine beurs is het een extra drempel om ruim honderd euro neer te leggen. Gert-Jan adviseert het vooral praktisch te houden: “Maak het niet te moeilijk. Kijk wat je al in de voorraadkast hebt liggen. Veel mensen hebben al een groot deel van een noodpakket in huis en kunnen makkelijk een pakket zelf samenstellen.”
Zelf hebben de collega’s van Goed voorbereid wel een idee wat niet mag ontbreken in hun noodpakket. Zo zegt Marjolein zonder lang te nadenken: “Water!” Erik-Jan kijkt vooral naar de mensen in zijn omgeving en kiest daarom voor iets groters: “Een aggregaat, want in mijn buurt zijn veel mensen afhankelijk van medische apparatuur.” Gert-Jan blijft bij de basis: “Een zaklamp, warme kleding, de mogelijkheid om eten op te warmen.” Artemisia gooit het over een andere boeg: “Als ik eerlijk ben: contact met mijn familie. Ik zou het heel moeilijk vinden als ik niet weet hoe het met hen gaat. Misschien moet ik toch maar eens walkie-talkies aanschaffen,” zegt ze lachend.
Goed voorbereid zijn betekent dus de juiste spullen in huis hebben, goede afspraken maken en omkijken naar een ander die dat misschien hard nodig heeft. Daarom hopen deze vier Rode Kruisers dat steeds meer mensen het gesprek aangaan: thuis, in de buurt of tijdens een workshop. En daar kunnen ze genoeg hulp bij gebruiken. Erik-Jan: “Ik wil een oproep doen voor meer vrijwilligers. Vooral mensen die enthousiast zijn en dit verhaal willen vertellen.” Marjolein vult aan: “Het is goed als nog meer mensen weten wat wij als Rode Kruis op dit gebied allemaal doen.”